Mở ứng dụng

Quẻ 49: Cách · Trạch Hỏa Cách 革 ䷰

Thay đổi, cải cách khi cái cũ không còn dung hợp: phải đúng thời, có chính nghĩa và được tin; đổi thỏa đáng thì không còn hối tiếc.

Nội quái (dưới)
Ly (Hỏa)
Ngoại quái (trên)
Đoài (Trạch)

Quẻ từ

已日乃孚。元亨,利貞,悔亡。

Dĩ nhật nãi phu. Nguyên hanh, lợi trinh, hối vong.

Qua hết ngày (khi thời đã đến) mới được tin. Rất hanh thông, lợi ở sự chính bền, hối hận tiêu mất.

Bản dịch Ngô Tất Tố: Quẻ Cách, hết ngày bèn tin, cả hanh lợi trinh, ăn năn mất.

Đại tượng

澤中有火,《革》。君子以治厤明時。

Trạch trung hữu hỏa, Cách. Quân tử dĩ trị lịch minh thời.

Trong đầm có lửa là Cách; người quân tử theo đó sửa định lịch pháp, làm rõ các thời tiết.

Thoán truyện

《革》、水火相息,二女同居,其志不相得曰革。「已日乃孚」,革而信之。文明以說,大「亨」以正。革而當,其「悔」乃「亡」。天地革而四時成,湯武革命,順乎天而應乎人。《革》之時大矣哉!

Cách là nước lửa diệt nhau, hai gái ở chung mà chí không hợp. Đến ngày mới được tin, tức là đổi rồi người mới tin; văn minh mà vui, rất thông nhờ chính; đổi mà thỏa đáng thì hối hận mất. Trời đất đổi mà bốn mùa thành, Thang Vũ đổi mệnh, thuận trời ứng người; thời Cách thật lớn.

Sáu hào

初九 · Củng dụng hoàng ngưu chi cách.

鞏用黃牛之革。

Buộc chặt bằng da bò vàng.

Ý chính: Chưa đến lúc đổi thay thì giữ vững.

六二 · Dĩ nhật nãi cách chi, chinh cát, vô cữu.

已日乃革之,征吉,无咎。

Qua hết ngày (khi thời đã chín) mới thay đổi; tiến đi thì tốt, không lỗi.

Ý chính: Đợi thời điểm chín muồi rồi thay đổi thì thuận.

九三 · Chinh hung. Trinh lệ. Cách ngôn tam tựu hữu phu.

征凶。貞厲。革言三就有孚。

Tiến đi thì xấu, cố giữ thì nguy. Lời bàn đổi mới bàn đến ba lần mới thành, có lòng tin.

Ý chính: Đổi mới cần cân nhắc kỹ nhiều lần để được tin.

九四 · Hối vong. Hữu phu cải mệnh cát.

悔亡。有孚改命吉。

Hối hận mất đi. Có lòng tin, đổi mệnh thì tốt.

Ý chính: Có niềm tin thì thay đổi lớn sẽ thuận.

九五 · Đại nhân hổ biến, vị chiêm hữu phu.

大人虎變,未占有孚。

Đại nhân biến đổi như hổ thay lông, chưa cần bói đã được tin.

Ý chính: Thay đổi rõ ràng, mạnh mẽ của người có tầm tự tạo niềm tin.

上六 · Quân tử báo biến, tiểu nhân cách diện, chinh hung, cư trinh cát.

君子豹變,小人革面,征凶,居貞吉。

Quân tử biến đổi như báo, tiểu nhân đổi mặt; tiến đi thì xấu, ở yên chính bền thì tốt.

Ý chính: Đổi mới đã xong thì nên ổn định, không tiếp tục xáo trộn.

Nguồn:
github.com/kanripo/KR1a0001
github.com/

Nguyên văn theo bản Chu Dịch (Kanripo, Tứ khố); phiên âm, dịch nghĩa và ý chính do Thiên Tinh Các biên soạn. Kinh Dịch để suy ngẫm, không phải lời phán.

Quẻ 48Quẻ 50Cả 64 quẻ