Mở ứng dụng

Quẻ 11: Thái · Địa Thiên Thái 泰 ䷊

Trên dưới giao hòa, mọi thứ thông suốt; người lãnh đạo dựa thời thuận mà điều chỉnh, sắp đặt để giúp mọi người.

Nội quái (dưới)
Càn (Thiên)
Ngoại quái (trên)
Khôn (Địa)

Quẻ từ

小往大來,吉,亨。

Tiểu vãng đại lai, cát, hanh.

Cái nhỏ đi, cái lớn đến; tốt, hanh thông.

Bản dịch Ngô Tất Tố: Lời Thoán nói rằng: Quẻ Thái, nhỏ đi lớn lại, tốt và hanh thông, trời đất giao nhau mà muôn vật hanh thông vậy; trên dưới giao nhau mà trí giống nhau vậy. Trong Dương mà ngoài Âm, trong mạnh mà ngoài thuận, trong quân tử mà ngoài tiểu nhân, đạo quân tử lớn lên, đạo tiểu nhân tiêu đi vậy.

Đại tượng

天地交,《泰》。后以財成天地之道,輔相天地之宜,以左右民。

Thiên địa giao, Thái. Hậu dĩ tài thành thiên địa chi đạo, phụ tướng thiên địa chi nghi, dĩ tả hữu dân.

Trời đất giao nhau là Thái; bậc quân vương theo đó điều tiết cho thành đạo trời đất, phụ giúp điều thích nghi của trời đất, để nâng đỡ dân.

Thoán truyện

「《泰》、小往大來、吉、亨」。則是天地交而萬物通也,上下交而其志同也。內陽而外陰,內健而外順,內君子而外小人,君子道長,小人道消也。

Nhỏ đi lớn đến, tốt, thông: tức là trời đất giao hòa nên muôn vật thông suốt, trên dưới giao nhau nên chí hướng đồng nhất. Trong dương ngoài âm, trong mạnh ngoài thuận, trong quân tử ngoài tiểu nhân; đạo quân tử lớn lên, đạo tiểu nhân tiêu đi.

Sáu hào

初九 · Bạt mao nhự dĩ kỳ vị. Chinh cát.

拔茅茹以其彙。征吉。

Nhổ cỏ tranh, rễ liền theo cả khóm cùng loài; tiến lên thì tốt.

Ý chính: Cùng nhóm đồng chí hướng tiến lên thì thuận lợi.

九二 · Bao hoang, dụng bằng hà, bất hà di. Bằng vong, đắc thượng vu trung hành.

包荒,用馮河,不遐遺。朋亡,得尚于中行。

Bao dung cả chỗ hoang vu, dám lội qua sông, không bỏ sót người ở xa; không kéo bè phái, được hợp với đạo trung.

Ý chính: Rộng lượng, quả cảm và công bằng, không bè phái thì hợp đạo trung.

九三 · Vô bình bất bí, vô vãng bất phục. Gian trinh, vô cữu. Vật tuất kỳ phu, vu thực hữu phúc.

无平不陂,无往不復。艱貞,无咎。勿恤其孚,于食有福。

Không có chỗ bằng nào mà không có chỗ dốc, không có đi nào mà không có trở lại. Giữ chính trong gian khó thì không lỗi; chớ lo về lòng tin, trong việc ăn uống có phúc.

Ý chính: Thịnh suy luân chuyển; giữ chính trong lúc thuận để chuẩn bị cho lúc nghịch.

六四 · Phiên phiên, bất phú dĩ kỳ lân, bất giới dĩ phu.

翩翩,不富以其鄰,不戒以孚。

Bay nhẹ nhàng xuống; không cậy giàu mà cùng láng giềng, không cần răn bảo mà vẫn tin nhau.

Ý chính: Người trên hạ mình đến với người dưới bằng lòng thành, không cần ép buộc.

六五 · Đế Ất quy muội, dĩ chỉ, nguyên cát.

帝乙歸妹,以祉,元吉。

Vua Đế Ất gả em gái, nhờ đó được phúc; rất tốt.

Ý chính: Người ở vị cao biết hạ mình kết hợp với người dưới thì được phúc.

上六 · Thành phục vu hoàng, vật dụng sư, tự ấp cáo mệnh, trinh lận.

城復于隍,勿用師,自邑告命、貞吝。

Tường thành đổ xuống hào; chớ dùng quân; trong ấp mình ban lệnh; cố giữ thì đáng tiếc.

Ý chính: Thời thịnh đã đến hồi suy, không nên cưỡng ép, hãy lo chấn chỉnh nội bộ.

Nguồn:
github.com/kanripo/KR1a0001
github.com/

Nguyên văn theo bản Chu Dịch (Kanripo, Tứ khố); phiên âm, dịch nghĩa và ý chính do Thiên Tinh Các biên soạn. Kinh Dịch để suy ngẫm, không phải lời phán.

Quẻ 10Quẻ 12Cả 64 quẻ