Mở ứng dụng

Quẻ 21: Phệ Hạp · Hỏa Lôi Phệ Hạp 噬嗑 ䷔

Có vật cản ở giữa thì phải cắn đứt mới khép lại được: xử lý dứt khoát chướng ngại bằng phép tắc rõ ràng, quyết đoán mà sáng suốt.

Nội quái (dưới)
Chấn (Lôi)
Ngoại quái (trên)
Ly (Hỏa)

Quẻ từ

亨。利用獄。

Hanh. Lợi dụng ngục.

Hanh thông. Lợi về việc dùng hình ngục (xét xử).

Bản dịch Ngô Tất Tố: cắn hợp mà hanh.

Đại tượng

雷電《噬嗑》。先王以明罰勑法。

Lôi điện, Phệ Hạp. Tiên vương dĩ minh phạt sắc pháp.

Sấm và chớp là Phệ Hạp; các vua đời trước theo đó làm rõ hình phạt, răn chỉnh pháp lệnh.

Thoán truyện

頤中有物曰《噬嗑》。《噬嗑》而「亨」,剛柔分,動而明,雷電合而章。柔得中而上行,雖不當位,「利用獄」也。

Trong miệng có vật (chắn) gọi là Phệ Hạp; cắn mà khép lại được thì thông. Cương nhu phân rõ, động mà sáng, sấm chớp hợp nhau mà rõ ràng; hào nhu đắc trung mà đi lên, tuy không đúng ngôi nhưng lợi dùng vào việc xét xử.

Sáu hào

初九 · Lũ giảo diệt chỉ, vô cữu.

屨校滅趾,无咎。

Chân mang cùm che lấp ngón chân; không lỗi.

Ý chính: Răn nhẹ từ lỗi nhỏ ban đầu để ngăn sai phạm lớn, không lỗi.

六二 · Phệ phu diệt tỵ, vô cữu.

噬膚滅鼻,无咎。

Cắn miếng thịt mềm, ngập cả mũi; không lỗi.

Ý chính: Việc xử lý dễ nhưng hơi quá tay, vẫn không lỗi.

六三 · Phệ tích nhục ngộ độc, tiểu lận, vô cữu.

噬腊肉遇毒,小吝,无咎。

Cắn miếng thịt khô, gặp chất độc; hơi đáng tiếc, không lỗi.

Ý chính: Xử lý việc khó khi thiếu uy thế thì gặp phản ứng, nhưng không lỗi lớn.

九四 · Phệ can chỉ, đắc kim thỉ. Lợi gian trinh, cát.

噬乾胏,得金矢。利艱貞、吉。

Cắn miếng thịt khô còn xương, được mũi tên đồng; lợi giữ chính trong gian khó, tốt.

Ý chính: Việc khó cần sự cứng rắn và ngay thẳng, kiên trì thì tốt.

六五 · Phệ can nhục, đắc hoàng kim. Trinh lệ vô cữu.

噬乾肉,得黃金。貞厲无咎。

Cắn miếng thịt khô, được vàng; giữ chính dù nguy thì không lỗi.

Ý chính: Xử việc bằng sự trung hoà, cứng rắn vừa phải, luôn cảnh giác thì không lỗi.

上九 · Hà giảo diệt nhĩ, hung.

何校滅耳,凶。

Cổ mang gông che lấp cả tai; xấu.

Ý chính: Không chịu nghe lời can, sai lầm tích tụ thì không thuận.

Nguồn:
github.com/kanripo/KR1a0001
github.com/

Nguyên văn theo bản Chu Dịch (Kanripo, Tứ khố); phiên âm, dịch nghĩa và ý chính do Thiên Tinh Các biên soạn. Kinh Dịch để suy ngẫm, không phải lời phán.

Quẻ 20Quẻ 22Cả 64 quẻ